Memory Banda: A Warrior’s Cry Against Child Marriage | TED

138,983 views ・ 2015-07-07

TED


Videoyu oynatmak için lütfen aşağıdaki İngilizce altyazılara çift tıklayınız.

Çeviri: Şâkir Aşçı Gözden geçirme: güney örnek
00:13
I'll begin today
0
13014
1811
Bugün konuşmama
00:14
by sharing a poem
1
14825
2066
bir şiiri paylaşarak başlayacağım,
00:16
written by my friend from Malawi,
2
16891
3135
Malavili arkadaşım
00:20
Eileen Piri.
3
20026
2136
Eileen Piri yazdı.
00:22
Eileen is only 13 years old,
4
22162
3344
Eileen yalnızca 13 yaşında,
00:25
but when we were going through the collection of poetry that we wrote,
5
25506
5874
ama yazdığımız şiirleri gözden geçirirken,
00:31
I found her poem so interesting,
6
31380
2868
onun şiirini çok ilginç buldum,
00:34
so motivating.
7
34248
1997
çok harekete geçirici.
00:36
So I'll read it to you.
8
36245
2113
Bu yüzden size okuyacağım.
00:38
She entitled her poem "I'll Marry When I Want."
9
38905
3598
"Ne Zaman İstersem O Zaman Evlenirim" başlığını koymuş şiirine.
00:42
(Laughter)
10
42503
2856
(Gülüşmeler)
00:45
"I'll marry when I want.
11
45359
2531
"Ne zaman istersem o zaman evlenirim.
00:47
My mother can't force me to marry.
12
47890
4900
Annem beni zorla evlendiremez.
00:52
My father cannot force me to marry.
13
52790
3204
Babam beni zorla evlendiremez.
00:57
My uncle, my aunt,
14
57526
2810
Amcam, teyzem,
01:00
my brother or sister,
15
60336
2345
erkek ya da kız kardeşim
01:02
cannot force me to marry.
16
62681
2182
beni zorla evlendiremez.
01:05
No one in the world
17
65885
2369
Dünyadaki hiç kimse
01:08
can force me to marry.
18
68254
3296
beni zorla evlendiremez.
01:11
I'll marry when I want.
19
71550
2949
Ne zaman istersem o zaman evlenirim.
01:14
Even if you beat me,
20
74499
2578
Beni dövseniz bile,
01:17
even if you chase me away,
21
77077
2670
kovsanız bile,
01:19
even if you do anything bad to me,
22
79747
3181
bana kötü şeyler yapsanız bile,
01:22
I'll marry when I want.
23
82928
3436
ne zaman istersem o zaman evlenirim.
01:26
I'll marry when I want,
24
86364
2903
Ne zaman istersem o zaman evlenirim,
01:29
but not before I am well educated,
25
89267
3738
iyi bir eğitim almadan
01:33
and not before I am all grown up.
26
93005
4318
ve yetişkin olmadan değil.
01:37
I'll marry when I want."
27
97323
2487
Ne zaman istersem o zaman evlenirim."
01:40
This poem might seem odd,
28
100831
2996
Bu şiir tuhaf gelebilir,
01:43
written by a 13-year-old girl,
29
103827
3529
13 yaşında bir kızın yazdığı bir şiir,
01:47
but where I and Eileen come from,
30
107356
4783
fakat Eileen ile benim geldiğim yerde,
01:52
this poem, which I have just read to you,
31
112139
3761
şimdi size okuduğum bu şiir,
01:55
is a warrior's cry.
32
115900
3716
bir savaşçının çığlığıdır.
01:59
I am from Malawi.
33
119616
2925
Ben Malaviliyim.
02:03
Malawi is one of the poorest countries,
34
123191
3924
Malavi en yoksul ülkelerden birisi,
02:07
very poor,
35
127115
2879
çok yoksul,
02:09
where gender equality is questionable.
36
129994
4528
burada cinsiyet eşitliği konusu kuşkuludur.
02:14
Growing up in that country,
37
134522
2322
Bu ülkede büyürken
02:16
I couldn't make my own choices in life.
38
136844
3251
yaşamda kendi seçimlerimi yapamam.
02:20
I couldn't even explore
39
140095
2298
Hatta yaşamdaki kişisel fırsatları
02:22
personal opportunities in life.
40
142393
2996
bile keşfedemem.
02:25
I will tell you a story
41
145389
2530
Size iki farklı kızın
02:27
of two different girls,
42
147919
2462
hikâyesini anlatacağım,
02:30
two beautiful girls.
43
150381
3645
iki güzel kızın.
02:34
These girls grew up
44
154026
2554
Bu kızlar
02:36
under the same roof.
45
156580
2113
aynı çatının altında büyüdü.
02:38
They were eating the same food.
46
158693
2717
Aynı yiyecekleri yediler.
02:41
Sometimes, they would share clothes,
47
161410
2763
Kimi zaman, elbiselerini paylaştılar,
02:44
and even shoes.
48
164173
2809
hatta ayakkabılarını bile.
02:46
But their lives ended up differently,
49
166982
4667
Fakat yaşamları bambaşka
02:51
in two different paths.
50
171649
1997
iki yola ayrıldı.
02:55
The other girl is my little sister.
51
175039
3715
Kızlardan biri benim küçük kız kardeşim.
02:58
My little sister was only 11 years old
52
178754
4923
Küçük kız kardeşim, hamile kaldığında
03:03
when she got pregnant.
53
183677
2652
yalnızca 11 yaşındaydı.
03:08
It's a hurtful thing.
54
188029
3713
Çok can acıtıcı bir şey.
03:13
Not only did it hurt her, even me.
55
193352
3281
Yalnızca onun değil, benim de canımı acıttı.
03:16
I was going through a hard time as well.
56
196633
3599
Ben de zor zamanlar yaşadım.
03:20
As it is in my culture,
57
200232
3715
Kültürümde olduğu için,
03:23
once you reach puberty stage,
58
203947
2995
ergenliğe ulaşınca
03:26
you are supposed to go to initiation camps.
59
206942
3878
cinselliğe hazırlık kamplarına gitmek zorundasınız.
03:30
In these initiation camps,
60
210820
2298
Bu hazırlık kamplarında,
03:33
you are taught how to sexually please a man.
61
213118
3855
size, bir erkeğe nasıl zevk vereceğiniz öğretiliyor.
03:36
There is this special day,
62
216973
1788
Özel bir gün var.
03:38
which they call "Very Special Day"
63
218761
3204
adına "Çok Özel Gün" deniyor,
03:41
where a man who is hired by the community
64
221965
2554
toplum tarafından kiralanan bir adam
03:44
comes to the camp
65
224519
2624
bu kampa geliyor
03:47
and sleeps with the little girls.
66
227143
2429
ve küçük kızlarla yatıyor.
03:51
Imagine the trauma that these young girls
67
231252
2514
Bu küçük kızların her gün yaşadığı
03:53
go through every day.
68
233766
2750
incinmeyi bir hayal edin.
03:58
Most girls end up pregnant.
69
238766
3159
Çoğu kız hamile kalıyor.
04:01
They even contract HIV and AIDS
70
241925
2617
Hatta bu kızlar HIV, AIDS ve diğer
04:04
and other sexually transmitted diseases.
71
244542
2340
cinsel yolla bulaşan hastalıklara yakalanıyor.
04:07
For my little sister, she ended up being pregnant.
72
247692
4911
Benim küçük kız kardeşim hamile kalanlardan oldu.
04:12
Today, she's only 16 years old
73
252603
4063
Bugün, yalnızca 16 yaşında
04:16
and she has three children.
74
256666
2996
ve üç çocuğu var.
04:19
Her first marriage did not survive,
75
259662
3645
Ne ilk evliliği,
04:23
nor did her second marriage.
76
263307
3297
ne de ikincisi devam etmedi.
04:26
On the other side, there is this girl.
77
266604
4177
Diğer bir tarafta, diğer bir kız var.
04:31
She's amazing.
78
271341
1973
İnsanı hayrete düşürüyor.
04:33
(Laughter)
79
273314
1904
(Gülüşmeler)
04:35
(Applause)
80
275218
2945
(Alkış)
04:39
I call her amazing because she is.
81
279723
2415
Hayrete düşürüyor diyorum çünkü öyle.
04:42
She's very fabulous.
82
282138
3065
Olağanüstü birisi.
04:45
That girl is me. (Laughter)
83
285203
3761
O kız benim. (Gülüşmeler)
04:48
When I was 13 years old,
84
288964
3018
13 yaşındayken,
04:51
I was told, you are grown up,
85
291982
3414
artık büyüdüğüm,
04:55
you have now reached of age,
86
295396
2832
yaşımın geldiği,
04:58
you're supposed to go to the initiation camp.
87
298228
3367
hazırlık kampına gitmem gerektiği söylendi.
05:01
I was like, "What?
88
301595
2972
Bense "Ne?
05:04
I'm not going to go to the initiation camps."
89
304567
3982
Hazırlık kampına falan gitmeyeceğim" dedim.
05:10
You know what the women said to me?
90
310349
2763
Kadın bana ne dedi biliyor musunuz?
05:13
"You are a stupid girl. Stubborn.
91
313112
3622
"Aptal bir kızsın. İnatçı şey.
05:16
You do not respect the traditions of our society, of our community."
92
316734
7267
Halkımızın, toplumumuzun geleneklerine saygı göstermiyorsun."
05:24
I said no because I knew where I was going.
93
324001
3808
Hayır dedim, çünkü nereye gideceğimi biliyordum.
05:27
I knew what I wanted in life.
94
327809
2624
Yaşamda ne istediğimi biliyordum.
05:31
I had a lot of dreams as a young girl.
95
331773
2965
Genç bir kız olarak birçok hayalim vardı.
05:36
I wanted to get well educated,
96
336238
3645
İyi bir eğitim almak istiyordum,
05:39
to find a decent job in the future.
97
339883
2480
gelecekte iyi bir iş bulmak için.
05:42
I was imagining myself as a lawyer,
98
342363
1759
Kendimi avukat olarak hayal ediyordum,
05:44
seated on that big chair.
99
344122
2710
o büyük sandalyede oturarak.
05:46
Those were the imaginations that
100
346832
2306
Bunlar, her gün
05:49
were going through my mind every day.
101
349138
3330
kafamın içinde dolanan hayallerimdi.
05:52
And I knew that one day,
102
352468
1834
Ve biliyordum ki bir gün,
05:54
I would contribute something, a little something to my community.
103
354302
4574
toplumuma, bir şey; küçük bir şey katacaktım.
05:58
But every day after refusing,
104
358876
2531
Fakat her günkü reddeşimden sonra,
06:01
women would tell me,
105
361407
2020
kadın bana,
06:03
"Look at you, you're all grown up. Your little sister has a baby.
106
363427
3390
"Kendine bir bak, büyüdün artık. Küçük kız kardeşinin bebeği var.
06:06
What about you?"
107
366817
1486
Sen ne yapacaksın?"
06:08
That was the music that I was hearing every day,
108
368303
4714
Bu, her gün kulaklarımda dolanan sesti
06:13
and that is the music that girls hear every day
109
373017
3877
ve bu sesi; her kız, her gün
06:16
when they don't do something that the community needs them to do.
110
376894
4149
toplumun yapmalarını istediği bir şeyi yapmadıklarında duyuyordu.
06:23
When I compared the two stories between me and my sister,
111
383524
3924
Kız kardeşimle benim hikâyelerimizi kıyaslayınca
06:27
I said, "Why can't I do something?
112
387448
4737
dedim ki, "Neden bir şeyler yapamıyorum?
06:32
Why can't I change something that has happened for a long time
113
392185
5061
Neden toplumumuzda uzun süredir olan bir şeyi
06:37
in our community?"
114
397246
2415
değiştiremiyorum?"
06:39
That was when I called other girls
115
399661
2508
İşte o zaman diğer kızları;
06:42
just like my sister, who have children,
116
402169
2554
kız kardeşim gibi çocuğu olan,
06:44
who have been in class but they have forgotten how to read and write.
117
404723
3464
okula gitmiş ama okumayı ve yazmayı unutmuş olan kızları aradım.
06:48
I said, "Come on, we can remind each other
118
408187
2110
Dedim ki, "Haydi, birbirimize
06:50
how to read and write again,
119
410297
2135
okumayı ve yazmayı;
06:52
how to hold the pen, how to read, to hold the book."
120
412432
3808
kalemi tutmayı, okumayı, kitabı tutmayı yeniden hatırlatabiliriz.
06:56
It was a great time I had with them.
121
416240
3645
Onlarla çok güzel vakit geçirdiğim zamanlardı.
06:59
Nor did I just learn a little about them,
122
419885
4272
Onlar hakkında yalnızca azıcık bir şeyler öğrenmedim,
07:04
but they were able to tell me their personal stories,
123
424157
3437
bana kendi hikâyelerini anlatma fırsatı buldular,
07:07
what they were facing every day
124
427594
1811
her gün anne olarak
07:09
as young mothers.
125
429405
2670
karşılaştıkları zorlukları.
07:12
That was when I was like,
126
432075
1997
Tam o sırada,
07:14
'Why can't we take all these things that are happening to us
127
434072
3924
"Neden başımıza gelen her şeyi bir araya toplayıp
07:17
and present them and tell our mothers, our traditional leaders,
128
437996
3877
annelerimize, geleneğimizin büyüklerine sunarak
07:21
that these are the wrong things?"
129
441873
1997
bunların yanlış olduğunu anlatmıyoruz?"
07:23
It was a scary thing to do,
130
443870
2067
Bunu yapmak çok korkutucuydu,
07:25
because these traditional leaders,
131
445937
1973
çünkü geleneğimizin büyükleri,
07:27
they are already accustomed to the things
132
447910
2204
zaten uzun zamandır bulunan şeylere
07:30
that have been there for ages.
133
450114
2440
alışmış durumdaydılar.
07:32
A hard thing to change,
134
452554
1927
Değiştirmesi zor bir şeydi,
07:34
but a good thing to try.
135
454481
2624
ama denemeye değerdi.
07:37
So we tried.
136
457105
2252
Bu yüzden biz de denedik.
07:39
It was very hard, but we pushed.
137
459357
2508
Çok zordu, ama şansımızı zorladık.
07:42
And I'm here to say that in my community,
138
462245
2864
Ve benim halkımda, kızlar, geleneksel büyüklerimize
07:45
it was the first community after girls
139
465109
2560
bu kadar baskı yaptıktan sonra,
07:47
pushed so hard to our traditional leader,
140
467669
3367
büyüklerimizin bizim haklarımızı savunup
07:51
and our leader stood up for us and said no girl has to be married
141
471036
4389
18'inden önce hiçbir kız evlenmek zorunda değildir diyen ilk topluluk olduğunu
07:55
before the age of 18.
142
475425
2229
söylemek için buradayım.
07:57
(Applause)
143
477654
3853
(Alkış)
08:05
In my community,
144
485502
1741
Benim halkımda,
08:07
that was the first time a community,
145
487243
2647
bir topluluğun
08:09
they had to call the bylaws,
146
489890
2461
yönetmelik çıkarmak,
08:12
the first bylaw that protected girls
147
492351
3507
kızları koruyan ilk yönetmeliği çıkarmak zorunda kaldığı
08:15
in our community.
148
495858
2194
ilk andı.
08:18
We did not stop there.
149
498052
1788
Bununla yetinmedik.
08:19
We forged ahead.
150
499840
2949
Daha da ileri gittik.
08:22
We were determined to fight for girls not just in my community,
151
502789
3854
Yalnızca topluluğumdaki kızlar için değil, diğer küçük topluluklar için de
08:26
but even in other communities.
152
506643
2786
mücadelede kararlıydık.
08:29
When the child marriage bill was being presented in February,
153
509429
4133
Çocuk evliliğiyle ilgili yasa önergesi Şubat'ta sunulduğunda
08:33
we were there at the Parliament house.
154
513562
3646
biz de Meclis'teydik.
08:37
Every day, when the members of Parliament were entering,
155
517208
4086
Her gün, Meclis üyeleri içeri girerken,
08:41
we were telling them, "Would you please support the bill?"
156
521294
3089
onlara "Lütfen önergeyi destekler misiniz?" diyorduk.
08:44
And we don't have much technology like here,
157
524383
4759
Ve buradaki gibi teknolojimiz yok,
08:49
but we have our small phones.
158
529142
1997
ama küçük telefonlarımız var.
08:51
So we said, "Why can't we get their numbers and text them?"
159
531139
5030
Biz de "Numaralarını bulup telefonlarına ileti göndersek ya." dedik.
08:56
So we did that. It was a good thing.
160
536178
3250
Ve bunu yaptık. İyi de oldu.
08:59
(Applause)
161
539428
2020
(Alkış)
09:01
So when the bill passed, we texted them back,
162
541448
2973
Yasa önergesi meclisten geçince, yeniden ileti gönderdik,
09:04
"Thank you for supporting the bill."
163
544421
2428
"Önergeyi desteklediğiniz için teşekkürler."
09:06
(Laughter)
164
546849
1070
(Gülüşmeler)
09:07
And when the bill was signed by the president,
165
547919
3345
Ve önerge cumhurbaşkanı tarafından imzalanıp
09:11
making it into law, it was a plus.
166
551264
3366
yasalaştığında, bu olumlu bir gelişmeydi.
09:14
Now, in Malawi, 18 is the legal marriage age, from 15 to 18.
167
554630
5852
Artık, Malavi'de, evlenme yaşı 15'ten 18'e çıktı.
09:20
(Applause)
168
560482
3645
(Alkış)
09:26
It's a good thing to know that the bill passed,
169
566495
3576
Önergenin yasalaştığını bilmek güzel,
09:30
but let me tell you this:
170
570071
3042
ama size şunu diyeceğim:
09:33
There are countries where 18 is the legal marriage age,
171
573113
4388
Yasal evlenme yaşının 18 olduğu ülkeler var,
09:37
but don't we hear cries of women and girls every day?
172
577501
4272
ama her gün kadınların ve kızların çığlıklarını duymuyor muyuz?
09:41
Every day, girls' lives are being wasted away.
173
581773
5643
Her gün, kızların yaşamları hiç ediliyor.
09:47
This is high time for leaders to honor their commitment.
174
587416
6454
Yöneticilerin sorumluluklarını şereflendirmelerinin tam zamanı.
09:53
In honoring this commitment,
175
593870
2369
Bu sorumluluğu şereflendirmek demek,
09:56
it means keeping girls' issues at heart every time.
176
596239
5712
kızların sorunlarını her zaman en öncelikli sorun olarak görmek demektir.
10:01
We don't have to be subjected as second,
177
601951
3761
İkincil olarak görülmemeliyiz,
10:05
but they have to know that women, as we are in this room,
178
605712
4238
bilmeleri gerekiyor ki, bu odada olduğumuz gibi, biz kadınlar
10:09
we are not just women, we are not just girls,
179
609950
3050
yalnızca kadın değiliz, yalnızca kız değiliz,
10:13
we are extraordinary.
180
613000
1980
biz sıradışıyız.
10:14
We can do more.
181
614980
1913
Daha fazlasını yapabiliriz.
10:16
And another thing for Malawi,
182
616893
2995
Ve Malavi'ye,
10:19
and not just Malawi but other countries:
183
619888
2902
yalnızca Malavi'ye değil, diğer ülkelere de:
10:22
The laws which are there,
184
622790
3785
Var olan yasalarla ilgili olarak,
10:26
you know how a law is not a law until it is enforced?
185
626575
5851
bir yasa uygulanana kadar yasa değildir.
10:32
The law which has just recently passed
186
632426
3413
Daha yeni meclisten geçen yasamızın
10:35
and the laws that in other countries have been there,
187
635839
2624
ve diğer ülkelerde uzun süredir bulunan yasaların;
10:38
they need to be publicized at the local level,
188
638463
3924
yerel çapta ve kızların sorunlarının çok çarpıcı olduğu
10:42
at the community level,
189
642387
2183
topluluk çapında
10:44
where girls' issues are very striking.
190
644570
5386
halka duyurusu yapılmalıdır.
10:49
Girls face issues, difficult issues, at the community level every day.
191
649956
4760
Kızlar sorunlarla, büyük sorunlarla topluluk çapında her gün karşılaşıyor.
10:55
So if these young girls know that there are laws that protect them,
192
655274
5085
Eğer bu genç kızlar yasaların onları koruduğunu bilirlerse,
11:00
they will be able to stand up and defend themselves
193
660359
2786
kendilerini savunabilecekler,
11:03
because they will know that there is a law that protects them.
194
663145
3671
çünkü onları koruyan bir yasanın olduğunu bilecekler.
11:09
And another thing I would say is that
195
669254
4109
Ve söyleyeceğim diğer bir şey olarak,
11:13
girls' voices and women's voices
196
673363
4598
kızların ve kadın sesini çıkarması
11:17
are beautiful, they are there,
197
677961
2763
güzel, varlıklarını gösteriyorlar,
11:20
but we cannot do this alone.
198
680724
3181
ama bunu tek başımıza yapamayız.
11:23
Male advocates, they have to jump in,
199
683905
2670
Erkek destekçilerin dahil olması,
11:26
to step in and work together.
200
686575
1950
adım atması ve birlikte çalışması gerekiyor.
11:28
It's a collective work.
201
688525
2578
Bu işbirliği gerektiren bir iş.
11:31
What we need is what girls elsewhere need:
202
691103
2740
İstediğimiz, her yerdeki kızların istediğiyle aynı:
11:33
good education, and above all, not to marry whilst 11.
203
693843
5758
iyi eğitim ve her şey bir yana, 11'indeyken evlenmemek.
11:42
And furthermore,
204
702085
2868
Ve daha da ötesi,
11:44
I know that together,
205
704953
3065
biliyorum ki birlikte,
11:48
we can transform the legal,
206
708018
3948
kızları haklarından alıkoyan
11:51
the cultural and political framework
207
711966
3169
yasal, kültürel ve siyasî yapıyı
11:55
that denies girls of their rights.
208
715135
4771
değiştirebiliriz.
11:59
I am standing here today
209
719906
5058
Bugün burada dikiliyorum
12:04
and declaring that we can end child marriage in a generation.
210
724964
7040
ve çocuk evliliklerini bir nesilde bitirebileceğimizi söylüyorum.
12:12
This is the moment
211
732677
2183
Tam şu an,
12:14
where a girl and a girl, and millions of girls worldwide,
212
734860
4434
bir kızın, bir kızın daha, dünya genelindeki milyonlarca kızın
12:19
will be able to say,
213
739294
2601
şunu diyebileceği an:
12:21
"I will marry when I want."
214
741895
3204
"Ne zaman istersem o zaman evlenirim."
12:25
(Applause)
215
745099
3045
(Alkış)
12:35
Thank you. (Applause)
216
755284
1935
Teşekkür ederim. (Alkış)
Bu web sitesi hakkında

Bu site size İngilizce öğrenmek için yararlı olan YouTube videolarını tanıtacaktır. Dünyanın dört bir yanından birinci sınıf öğretmenler tarafından verilen İngilizce derslerini göreceksiniz. Videoyu oradan oynatmak için her video sayfasında görüntülenen İngilizce altyazılara çift tıklayın. Altyazılar video oynatımı ile senkronize olarak kayar. Herhangi bir yorumunuz veya isteğiniz varsa, lütfen bu iletişim formunu kullanarak bizimle iletişime geçin.

https://forms.gle/WvT1wiN1qDtmnspy7